قفل شدن فک

قفل شدن فک، تریسموس یا Lockjaw زمانی رخ می دهد که عضلات فک دچار اسپاسم می شوند و بر حرکت فک تأثیر می گذارند. در صورت ابتلا به این وضعیت، ممکن است فک شما در موقعیت خاصی “یخ زده” شود و نتوانید دهان خود را کاملاً باز کنید. قفل شدن فک می تواند دردناک باشد و عوارضی مانند خفگی ایجاد کند. عوارض جانبی برخی از دارو ها، درمان سرطان و کزاز چند دلیل مهم و اصلی برای بروز تریسموس هستند.

علائم قفل شدن فک

قفل شدن فک | پزشکت

تریسموس کل فک را تحت تأثیر قرار می دهد و معمولاً از دو طرف بروز می کند. ممکن است به طور ناگهانی اتفاق بیفتد و در طی چند ساعت به حداکثر شدت خود برسد.

هم اکنون با مشاوران پزشکت مشاوره آنلاین بگیرید

تعدادی از اعصاب و ماهیچه ها حرکت فک را کنترل می کنند. در حالی که عدم توانایی در باز کردن کامل دهان شایعترین علامت قفل شدن فک است، چندین مورد دیگر نیز می تواند همزمان با آن رخ دهد.

Lockjaw یا trismus به هر بیماری با کاهش توانایی در باز کردن دهان گفته می شود. فرد مبتلا به trismus به طور موقت (در بعضی موارد، به طور دائم) توانایی باز کردن و  یا بستن دهان خودش را از دست می دهد. برخی موارد قفل شدن فک می تواند باعث درد و ناراحتی شدید شود. آگاهی از محدوده نرمال باز شدن دهان در تشخیص و درمان آن مهم است که معمولاً در محدوده 40-60 میلی متر قرار دارد. قفل شدن اغلب هنگام باز شدن دهان کمتر از 20 میلی متر تشخیص داده می شود. سایر طبقه بندی ها عبارتند از:

  • باز و بسته شدن دهان بیشتر از 30 میلی متر اما کمتر از 40 میلی متر نشان دهنده تریسموس ضعیف است.
  • باز و بسته شدن دهان 15-30 میلی متر نشان دهنده تریسموس متوسط است.
  • باز و بسته شدن دهان کمتر از 15 میلی متر  (کمتر از 1 عرض انگشت) نشان دهنده تریسموس شدید است.

فقط در طی چند ساعت، Lockjaw ممکن است با علائم زیر همراه شود:

وقتی نمی توانید باز و بسته شدن دهان خود را کنترل کنید، درک گفتار شما برای دیگران ممکن است دشوار باشد و در بلعیدن مشکل داشته باشید.

خدمات بالینی و آزمایشی در منزل

عوارض قفل شدن فک

بعد از حدود یک روز، قفل شدن فک می تواند بر سلامت دهان و دندان شما تأثیر بگذارد زیرا شما نمی توانید بزاق خود را قورت دهید. این وضعیت می تواند باعث بروز علائم زیر شود:

تداوم این وضعیت بیش از چند روز، می تواند بر سلامت کلی شما تأثیر بگذارد. عوارض قفل شدن مداوم فک شامل موارد زیر است:

  • سوء تغذیه به دلیل مشکل در غذا خوردن
  • انقباض عضله: سفت شدن عضله با تغییر در ساختار عضله مشخص می شود.
  • پوسیدگی دندان و زخم های دهان به دلیل عدم توانایی در مسواک زدن موثر دندان ها و استفاده مناسب از نخ دندان
  • دندان قروچه (ساییدن دندان)، که می تواند باعث از بین رفتن مینای دندان و حتی ترک دندان شما شود.

علل اسپاسم فک

قفل شدن فک | پزشکت

اسپاسم عضله وضعیتی است که در آن عضله در وضعیت فعال خود باقی می ماند و نمی تواند شل شود. این وضعیت می تواند به دلیل آسیب دیدگی در عضله، عصب، استخوان، تاندون یا رباط رخ دهد. یکی دیگر از دلایل عمده قفل شدن فک، هیپوکلسمی است. این وضعیت ممکن است گاهی در حین جراحی تیروئید اتفاق بیفتد.

اختلالات مفصل گیجگاهی فکی (TMJ)

مفصل گیجگاهی فکی شما در کناره های صورت، زیر چشم و به سمت گوش ها قرار دارد. این مفصل محلی است که عضلات، استخوان ها، تاندون ها و رباط هایی که فک شما را کنترل می کنند، به هم متصل می شوند.

اختلالات مفصل گیجگاهی فکی، که اغلب TMJ نامیده می شود، می تواند به دلیل آرتروز، بیماری التهابی یا ضربه صورت ایجاد شود. TMJ معمولاً منجر به قفل شدن فک می شود. از آنجا که TMJ غالباً یک بیماری مزمن است، قفل شدن فک مربوطه حتی پس از برطرف شدن می تواند دوباره عود کند و برگردد.

عفونت ها

عفونت در دهان یا عضلات فک، مانند آبسه صفاقی، می تواند بر حرکت فک تأثیر بگذارد و در نتیجه منجر به تریسموس شود. در موارد نادر، عصب یا عضله شما می تواند به دلیل عفونت به طور دائمی آسیب ببیند. حتی به طور بالقوه مستعد ابتلا به دوره های مکرر قفل شدن فک شود.

دارو

بعضی از داروها می توانند عملکرد عصبی را تحت تأثیر قرار دهند و باعث قفل شدن فک شوند. Reglan (متوکلوپرامید) و برخی از داروهای ضد روان پریشی رایج ترین علل بروز تریسموس هستند. بندرت، داروهای بیهوشی می توانند یک عارضه نادر به نام هیپرترمی بدخیم ایجاد کنند که می تواند باعث اسپاسم عضلات، از جمله تریسموس شود.

سرطان

سرطان و برخی از درمان های سرطان (به عنوان مثال، جراحی یا پرتودرمانی) می توانند باعث آسیب به ساختارهایی شوند که حرکت فک را کنترل می کنند. اگر به سرطان سر یا گردن مبتلا شده اید، یا تحت عمل جراحی یا پرتودرمانی قرار گرفته اید، حدود 30٪ احتمال دارد به این وضعیت مبتلا شوید.

کزاز

کزاز به دلیل نوروتوکسین رخ می دهد که توسط کلستریدیوم تتانی، باکتری که معمولاً در محیط وجود دارد، آزاد می شود. سم کزاز می تواند باعث اسپاسم عضلانی شود، که ممکن است بر روی عضلات قلب، عضلات قفسه سینه (اختلال در تنفس) یا عضلات ارادی بدن – از جمله عضلات فک، تأثیر بگذارد.

کزاز یک عامل خطر قابل توجه برای قفل شدن فک است و تقریباً همیشه باعث آن می شود. با این حال، در اکثر مناطق جهان، کزاز بسیار نادر است زیرا ایمن سازی و واکسن های تقویت کننده که از عفونت محافظت می کنند در دسترس هستند.

گاهی اوقات، بیماری های عصبی یا عضلانی می توانند باعث اسپاسم عضلات شوند. به عنوان مثال یک اختلال خودایمن نادر، می تواند باعث اسپاسم در هر عضله ارادی شود.

تشخیص Lockjaw

Lockjaw بر اساس سابقه پزشکی شما و معاینه فیزیکی تشخیص داده می شود. این اثرات می تواند توضیح کلامی علائم بیمار را دشوار کند، بنابراین اکثر افراد مجبورند با نوشتن علائم خود، شرح حال پزشکی خود را توضیح دهند.

معاینه جسمی

به طور معمول، بیشتر افراد می توانند دهان خود را بین 35 تا 55 میلی متر یا عرض 1.4 تا 2.2 اینچ باز کنند. در صورت بروز تریسموس، ممکن است دهان خود را کمتر از 35 میلی متر (1.4 اینچ) باز کنید. فاصله ای که عرض آن کمتر از سه انگشت است. در این وضعیت، ممکن است نتوانید دهان خود را در تمام مدت ببندید و احتمالاً در حرکت فک خود مشکل دارید. همچنین ممکن است پزشک سفتی و گرفتگی عضلات فک را بررسی کند.

اگر این نگرانی وجود دارد که شما ممکن است دچار آسیب، عفونت یا تومور در دهان، صورت یا فک خود شده باشید، احتمال دارد لازم باشد آزمایش تشخیصی انجام دهید.

مطالعات تصویربرداری، مانند اشعه ایکس، توموگرافی کامپیوتری (CT)، سونوگرافی یا تصویربرداری با تشدید مغناطیسی (MRI) اغلب می توانند ضایعات داخل فک و اطراف آن را شناسایی کنند. در برخی موارد، بیوپسی لازم است تا تیم پزشکی شما بتواند تومور را از نزدیک بررسی کند.

درمان فک قفل شده

قفل شدن فک | پزشکت

متخصصان گوش و حلق و بینی، دندانپزشکان و جراحان دهان و دندان، قفل شدن فک را درمان می کنند و ممکن است آنها دارو و یا فیزیوتراپی را پیشنهاد دهند. درمان های جانبی برای رفع مشکل اساسی (مانند عفونت) نیز معمولاً لازم هستند.

اگر اسپاسم عضلانی شما ناشی از دارو باشد، قطع آن توصیه می شود. (هرگز دارو را بدون تأیید پزشک قطع نکنید.)

شل کننده های عضلانی خوراکی و تزریقی معمولاً برای تسکین و درمان اسپاسم تجویز می شوند. مثال های متداول و شایع داروهای خوراکی شامل Flexeril (cyclobenzaprine) و Skelaxin (metaxalone) می باشد. این داروها ممکن است عوارضی مانند خواب آلودگی ایجاد کنند.

تزریقات هدفمند، از جمله سم بوتولینوم یا استروئیدهای ضد التهاب، می توانند عضله را شل کنند و اسپاسم را تسکین دهند. تزریق به برنامه ریزی نیاز دارد. اما آنها عوارض جانبی سیستمیک را که با داروهای خوراکی دیده می شود را ایجاد نمی کنند.

علاوه بر مدیریت پزشکی، ممکن است به فیزیوتراپی و یا گفتاردرمانی نیز نیاز داشته باشید. ممکن است درمانگر شما، تمرینات داخل منزل را نیز پیشنهاد کند تا بتوانید کنترل عضلات فک خود را بهبود ببخشید.

درمان بیماری زمینه ای

قفل شدن فک | پزشکت

اگر قفل شدن فک شما به دلیل مشکلی پزشکی ایجاد شده باشد، شما نیاز به درمان علت اصلی وضعیت خود دارید. به عنوان مثال، عفونت ها ممکن است به آنتی بیوتیک های خوراکی یا وریدی (IV) نیاز داشته باشند. TMJ ممکن است به درمان ضد التهابی و تومورها به پرتودرمانی یا جراحی نیاز داشته باشند.

  • واکسیناسیون علیه کزاز یک مرحله مهم در پیشگیری از قفل شدن فک است.
  • بسیاری از اوقات، افرادی که دچار اختلال قفل یا TMJ هستند می توانند با در نظر گرفتن استراتژی های مراقبت از خود، تسکین پیدا کنند. توجه به بهداشت دهان و دندان برای جلوگیری از عفونت لثه می تواند در پیشگیری از التهاب فک موثر باشد.
  • بسیاری از پزشکان ممکن است داروهایی را برای کاهش درد، استرس و تنش عضلانی تجویز کنند. گاهی اوقات در موارد دشوار از جراحی استفاده می شود. ترکیبی از تکنیک های درمانی، اغلب بهترین روش درمانی است.
  • آتل یا محافظ شبانه معمولاً توسط دندانپزشکان تجویز می شود و ماساژ و فیزیوتراپی نیز می تواند مفید باشد. برای شل شدن عضلات گرما اعمال کنید. برای موارد خفیف تا متوسط قفل شدن فک، کمپرس گرم می تواند فشار و درد را کاهش دهد.
  • اگر پرتودرمانی یا جراحی علت تریسموس شما باشد، ممکن است موثرترین روش درمانی، فیزیوتراپی باشد.
نتیجه گیری

Lockjaw می تواند به طرق مختلف به طور چشمگیری بر کیفیت زندگی بیمار تأثیر بگذارد. وقتی فرد از این وضعیت رنج می برد، برقراری ارتباط با دیگران برای او دشوارتر می شود. صحبت با دهان تا حدودی بسته، دشوار است. همچنین، قفل شدن فک می تواند باعث کاهش اندازه حفره دهان شده و کیفیت صدا را کاهش دهد. قفل شدید، قرار دادن دندان مصنوعی را دشوار یا غیرممکن می کند. بهداشت دهان و دندان به خطر می افتد، جویدن و بلع دشوارتر می شود.

اگر تریسموس را تجربه کرده اید، ممکن است دوباره در معرض خطر ابتلا به آن قرار داشته باشید، بنابراین مشورت کردن با پزشک در مورد پیشگیری از بروز آن مهم است. استراتژی های پیشگیرانه ممکن است شامل پرهیز از مصرف داروهای تحریک کننده آن، درمان TMJ و حفظ ورزش منظم عضلات فک باشد. از همه مهمتر، اگر متوجه شدید علائم شما در حال افزایش هستند، باید سریعاً به دنبال مراقبت های پزشکی باشید تا از انقباض مکرر یا سایر عوارض جلوگیری کنید.

منابع:

https://www.verywellhealth.com/what-is-lockjaw-4082980

https://www.rxlist.com/what_causes_lockjaw/article.htm


دسته بندی ها : مغز و اعصاب