آسیب های مغزی و روابط جنسی

طی تحقیقات انجام شده بین آسیب های مغزی و روابط جنسی، ارتباط مشخصی وجود دارد. آسیب مغزی می تواند نحوه تجربه و بیان جنسی فرد را تغییر دهد. مشکلات ممکن است شامل کاهش میل جنسی، مشکلات عملکرد جنسی (مانند ناتوانی جنسی) و رفتار جنسی در زمان های نامناسب باشد.

صحبت در مورد رابطه جنسی شاید برای برخی افراد شرم آور باشد، اما بحث در مورد موضوعات مختلف برای فرد مبتلا به آسیب مغزی و عزیزانش بسیار مهم است. به دنبال مشاوره تخصصی باشید. اگر متخصصان شما در مورد مسائل جنسی پس از آسیب مغزی صحبتی نمی کند و حرفی نمی زند، از آنها سوال کنید. همه حق دارند مسائل و مشکلات جنسی خود شان را بیان کنند.

آسیب های ضربه ای چگونه بر مغز تأثیر می گذارد؟

آسیب مغزی اکتسابی (ABI) به هر نوع آسیب مغزی گفته می شود که پس از تولد رخ دهد. علل آن می تواند آسیب ناشی از عفونت، بیماری، کمبود اکسیژن یا ضربه به سر باشد. آسیب مغزی (TBI) یکی از انواع ABI است. این معمولاً در اثر آسیب مستقیم به سر  به عنوان مثال، در یک تصادف رانندگی  ایجاد می شود.

آسیب مغزی مغز می تواند باعث تغییر در تفکر، رفتار و عملکرد بدن شود. این میزان تغییر  به این که کدام مناطق مغز تحت تأثیر قرار گرفته و تا چه درجه ای باشد، بستگی دارد به طور کلی، هر چه آسیب دیدگی شدیدتر باشد، علائم و از دست دادن عملکرد قابل توجه تر خواهد بود.

هم اکنون با مشاوران پزشکت مشاوره آنلاین بگیرید

تغییرات در رفتار جنسی پس از آسیب مغزی (TBI)

تغییرات متداول در رفتار جنسی پس از آسیب دیدگی سر شامل موارد زیر است:

  • ناتوانی در ارگاسم. تا 40 درصد مردان و زنان مشکلات ارگاسم را گزارش می کنند.
  • کاهش دفعات جنسیت. دلایل احتمالی این امر شامل ناتوانی، افسردگی، قطع رابطه و مشکلات جنسی است.
  • مشکلات نعوظ. بین 40 تا 60 درصد مردان به دلیل آسیب دیدگی خود دچار ناتوانی جنسی موقت یا دائمی هستند.
  • کاهش میل جنسی. در حدود نیمی از افراد مبتلا به آسیب دیدگی سر دچار افت میل جنسی می شوند. تجربه باقیمانده میل جنسی را افزایش داده یا اصلا تغییری نکرده است.

چه عواملی باعث تغییر در عملکرد جنسی بعد از TBI می شود؟

آسیب های مغزی و روابط جنسی | پزشکت

دلایل زیادی وجود دارد که مشکلات جنسی بعد از TBI اتفاق میفتد. برخی مستقیماً با آسیب به مغز ارتباط دارند. موارد دیگر مربوط به مشکلات جسمی یا تغییر در تفکر یا روابط است.

عملکرد و تحریک جنسی به مناطقی از مغز مربوط می شود. آسیب دیدگی آن منطقه، ممکن است فرد در رابطه جنسی دچار مشکل شود. در این شرایط فرد ممکن است به همان شیوه احساس جنسی نداشته باشد، حتی اگر عملکردهای جسمی آنها هنوز هم موثر باشد.

سایر عوامل پس از آسیب مغزی نیز می تواند در بروز مشکلات جنسی فرد نقش داشته یا حتی باعث آن شود. این عوامل  احتمالی شامل موارد زیر هستند:
  • داروها. برخی از داروها می توانند میل جنسی را کاهش دهند.
  • احساسات. افسردگی، اضطراب و استرس می توانند میل جنسی را کاهش دهند.
  • بیماری های دیگر. مانند دیابت یا فشار خون بالا  می تواند میل جنسی را کاهش دهد.
  • از بین رفتن رابطه. زن و شوهری که با مشکلی روبرو می شوند به احتمال زیاد رابطه جنسی ندارند.
  • سابقه مشکلات جنسی. آسیب مغزی می تواند مشکلات جنسی شخص را قبل از وقوع آسیب بدتر کند.
  • آسیب های همراه. اگر به عنوان مثال، مغز فرد در یک حادثه آسیب دیده باشد، ممکن است آسیب های دیگری مانند آسیب های نخاعی رخ دهد که مستقیماً بر عملکرد جنسی وی تأثیر بگذارد.
  • خستگی. بسیاری از افراد مبتلا به TBI خیلی راحت خسته می شوند. احساس خستگی، از نظر جسمی یا روانی، می تواند بر علاقه شما به رابطه جنسی و فعالیت جنسی شما تأثیر بگذارد.
  • مشکلات حرکتی. اسپاستیسیته (گرفتگی عضلات)، درد جسمی، ضعف، حرکات کند یا ناهماهنگ و مشکلات تعادل ممکن است رابطه جنسی را دشوار کند.
  • مشکلات عزت نفس. برخی از افراد بعد از TBI نسبت به جذابیت خود اعتماد به نفس کمتری دارند. این می تواند راحتی آنها را با فعالیت جنسی تحت تأثیر قرار دهد.
  • تغییر در توانایی های تفکر. مشکل در توجه، حافظه، ارتباطات، برنامه ریزی های پیش رو، استدلال و تصور نیز می تواند بر عملکرد جنسی تأثیر بگذارد.
  • تغییرات عاطفی. افراد مبتلا به TBI اغلب احساس غم، عصبی یا تحریک پذیری می کنند. این احساسات ممکن است تأثیر منفی بر عملکرد جنسی، به ویژه تمایل آنها به رابطه جنسی داشته باشد.
  • تغییر در روابط و فعالیت های اجتماعی. برخی از افراد بعد از TBI روابط خود را از دست می دهند یا ممکن است در ملاقات با افراد جدید مشکل داشته باشند. این امر یافتن یک شریک جنسی را دشوار می کند.

    از سرگیری رابطه جنسی پس از آسیب مغزی

    آسیب های مغزی و روابط جنسی | پزشکت

    قبل از شروع رابطه جنسی، با پزشک خود مشورت کنید. اما پیشنهادات کلی برای از سرگیری رابطه جنسی پس از آسیب مغزی شامل موارد زیر است:

    • راحت باشید و سعی کنید خیلی به خود تان فشار نیاورید.
    • درباره انتظارات، ترس ها و احساسات خود صحبت کنید. زن و شوهر می توانند بیشتر مشکلات رابطه را حل کنند اگر صریح با یکدیگر ارتباط برقرار کنند.
    • به جای تکنیک، بر لذت تمرکز کنید. شاید لازم باشد مدتی سبک عاشقانه قبلی خود را تغییر دهید. به عنوان مثال، اگر رابطه جنسی در آلت تناسلی مرد امکان پذیر نیست، سایر فعالیت های جنسی را تجربه کنید.
    • بر تقویت رابطه عاشقانه در روابط خود تمرکز کنید. پیشنهادات شامل یادآوری قدردانی و تعریف از یکدیگر، ارائه محبت های زیاد (مانند بوسه و نوازش) و جشن گرفتن موارد خاص مانند تولد و سالگرد است.

    غلبه بر مشکلات جنسی پس از آسیب مغزی

    شما باید هرگونه مشکلات جنسی پس از آسیب مغزی را با پزشک خود در میان بگذارید، وی می تواند به شما اطلاعات و مشاوره دهد. توصیه های عمومی برای غلبه بر مشکلات جنسی پس از آسیب مغزی، شامل موارد زیر است:

    • درمان مشکلات نعوظ شامل مشاوره و دارو است.
    • در صورت لزوم به دنبال درمان افسردگی، استرس و اضطراب باشید.
    • اگر کاهش میل جنسی شما به دلیل دارو باشد، ممکن است داروهای مختلفی را تحت نظر پزشک مصرف کنید.
    • برخی از افراد مبتلا به آسیب مغزی مسائل مهم جنسی مانند جلوگیری از بارداری، شروع رابطه جنسی یا لذت بردن از شریک زندگی خود را در حین رابطه فراموش می کنند. در این شرایط مشاوره ممکن است مفید باشد.
    • روش های پیشگیری از بارداری ممکن است بعد از آسیب مغزی عملی نباشد. به عنوان مثال، زنی که دارای مشکلات حافظه است ممکن است هر روز مصرف قرص را فراموش کند. در مورد بهترین روش های جلوگیری از بارداری برای شما راهنمایی بگیرید.

    رفتار جنسی نامناسب پس از آسیب مغزی

    آسیب های مغزی و روابط جنسی | پزشکت

    گاهی اوقات، یک فرد آسیب دیده مغزی ممکن است در زمان های نامناسب رفتار جنسی داشته باشد. به عنوان مثال، ممکن است در مقابل مردم خودارضایی کند. این نوع رفتارها می تواند برای اعضای خانواده دشوار باشد.

    از پزشک خود راهنمایی بگیرید، اما توصیه های کلی برای پیشگیری از رفتارهای جنسی نامناسب پس از آسیب مغزی شامل موارد زیر است:

    • شاید لازم باشد بارها به شخص یادآوری کنید که رفتار نامناسب جنسی خود را کنترل کند، بنابراین صبور باشید.
    • سعی کنید آرام باشید. اگر شوکه یا مضطرب به نظر برسید، می تواند باعث شود فرد احساس کند جنسیت او مشکلی دارد.
    • به شخص بگویید رفتار او نامناسب است و گزینه های دیگری را برای او پیشنهاد دهید. به عنوان مثال، می توانید از آنها بخواهید به جای اتاق استراحت در اتاق خواب خود ارضایی کنند.
    • موضوع را با درمانگران شخص یا سایر کارکنان پشتیبانی در میان بگذارید. همچنین باید از اعضای خانواده و سایر افرادی که از نزدیک با شخص درگیر هستند مشاوره شود. سعی کنید روشی ثابت برای برخورد با رفتارهای نامناسب ایجاد کنید.
    • در مورد مسائل جنسی با شخص صحبت کنید. برای رفتار جنسی حد و مرز مشخصی قائل شوید. به آنها کمک کنید تا روشهای مناسب و رضایت بخشی برای بیان جنسیت خود پیدا کنند.

    اهمیت رابطه جنسی ایمن بعد از آسیب های مغزی

    آسیب های مغزی و روابط جنسی | پزشکت

    برقرای رابطه جنسی محافظت شده و پیشگیری از بیماری های مقاربتی بعد از آسیب های مغزی به اندازه قبل از آن می تواند مهم باشد. حتی اگر پریود خانمی برنگشته باشد، او هنوز هم می تواند باردار شود. برخی راهکارها برای کمک به کنترل بارداری و محافظت در برابر بیماریهای مقاربتی در مبتلایان به آسیب های مغزی، عبارتند از

    •  تحقیق کنید تا بفهمید کدام روش کنترل بارداری و محافظت در برابر بیماریهای مقاربتی برای شما بهتر است.
    • به دلیل تغییر در توانایی های تفکر، ممکن است یادآوری استفاده از محافظ یا کاندوم با خود برای شما دشوارتر باشد. می توانید با حمل همیشه کاندوم یا روش دیگری برای محافظت از خود و شریک زندگی خود برنامه ریزی کنید.
    • برای زنانی که از قرص های ضد بارداری یا دستگاهی که باید تعویض می کنند، استفاده از تقویم یا زنگ هشدار روی تلفن هوشمند می تواند به آنها کمک کند قرص های خودشان را بخورند یا دستگاه را عوض کنند.
    • اگر رفتارهای جنسی پرخطر انجام داده اید، یکی از بهترین کارهایی که می توانید برای خود انجام دهید، آزمایش بیماری های مقاربتی است و در صورت مثبت بودن باید وضعیت شما بررسی شود.
    • هنگام داشتن رابطه جنسی، خود را به گونه ای قرار دهید که بتوانید بدون اینکه درد داشته باشید، حرکت کنید. این ممکن است به معنای رابطه جنسی به روشی متفاوت یا موقعیت ناآشنا باشد. این را با شریک زندگی خود در میان بگذارید.
    • برای کمک به مسائل عاطفی که می توانند بر عملکرد جنسی شما تأثیر بگذارد، روان درمانی یا مشاوره را در نظر بگیرید. سازگاری با زندگی پس از TBI اغلب باعث ایجاد فشار در روابط صمیمی شما می شود. اگر شما و همسرتان در رابطه خود مشکل دارید، درمان زناشویی یا زوجین را در نظر بگیرید.
    • شروع رابطه جنسی درمانی یا سکس تراپی را در نظر بگیرید. یک درمانگر رابطه جنسی، متخصصی است که به مردم کمک می کند تا بر مشکلات جنسی غلبه کرده و عملکرد جنسی را بهبود بخشند.
     سخن آخر

    بین آسیب های مغزی و روابط جنسی ارتباط مشخصی یافت شده است. آسیب مغزی می تواند نحوه تجربه و بیان جنسی فرد را تغییر دهد. مشکلات ممکن است شامل کاهش میل جنسی، مشکلات عملکرد جنسی (مانند ناتوانی جنسی) و رفتار جنسی در زمان های نامناسب باشد.

    منابع:

    https://www.betterhealth.vic.gov.au/health/ConditionsAndTreatments/brain-injury-and-sexual-issues

    https://msktc.org/tbi/factsheets/sexuality-after-traumatic-brain-injury