عوارض مصرف الکل با آنتی بیوتیک چیست؟

عوارض مصرف الکل با آنتی بیوتیک می تواند در برخی شرایط خطرناک و جدی باشد. به طور کلی مصرف هر گونه دارو با الکل ممکن است عاقلانه نباشد؛ زیرا تداخل دارو و الکل می تواند منجر به کم آبی بدن شود، خواب طبیعی را قطع کرده و توانایی طبیعی بدن برای بهبودی را مختل کند. همچنین، برخی از آنتی بیوتیک ها یک تعامل خاص و گاه بسیار خطرناک با الکل دارند. به طور طبیعی بر روی خیلی از بطری های دارویی  برچسب «اجتناب از الکل» نوشته شده است. پس بهتر است به این موضوع توجه داشته باشید که تداخل دارو با الکل چه عوارضی دارد؟

 آنتی بیوتیک ها که به عنوان آنتی باکتریال نیز شناخته می شوند، یکی از رایج ترین و مهمترین کلاس های دارویی در پزشکی هستند. با این حال، برخی از آنتی بیوتیک های مورد استفاده برای درمان عفونت های مختلف می توانند با الکل تداخل داشته باشند.

بعضی از آنتی بیوتیک ها وقتی با الکل مخلوط می شوند ممکن است واکنش های جدی ایجاد کنند، از جمله:
  • تشنج
  • سمیت کبدی
  • واکنشی “شبیه دی سولفیرام” که باعث ضربان قلب سریع، برافروختگی و حالت تهوع می شود.

سایر آنتی بیوتیک ها ممکن است منجر به عوارض جانبی ناخوشایند مانند حالت تهوع، سرگیجه یا حتی خواب آلودگی شوند که با نوشیدن الکل نیز می تواند بدتر شود.

همه آنتی بیوتیک ها منجر به تعامل جدی با الکل نمی شوند. اما طی سالیان گذشته، به دلیل هشدارهای عمومی در برچسب محصول یا به دلیل مصرف بیش از حد الکل، ممکن است برچسب های “اجتناب از الکل” روی بسیاری از بطری های تجویز آنتی بیوتیک در داروخانه قرار داده شود.

کدام آنتی بیوتیک ها با الکل تداخل ایجاد می کنند؟

مصرف دارو با الکل چه عوارضی دارد؟ | پزشکت

هم اکنون با مشاوران پزشکت مشاوره آنلاین بگیرید

به طور کلی، هنگام مصرف این آنتی بیوتیک ها باید از مصرف الکل خودداری شود. بسیاری از داروهای بدون نسخه (OTC) نیز ممکن است حاوی الکل در ترکیبات خودشان باشند، از جمله:

  • دهان شویه ها
  • داروهای سرفه
  • سرماخوردگی یا آنفولانزا

لیست مواد تشکیل دهنده داورهایی را که می خورید بررسی کنید تا مشخص شود آیا الکل (اتانول نیز نامیده می شود) در محصول وجود دارد. برچسب روی بسته بندی محصول OTC را حتما بخوانید. یا همیشه می توانید از پزشک یا داروساز خود در مورد عوارض جانبی دارو و الکل سوال کنید. داروهای تجویزی ممکن است حاوی الکل نیز باشند. هر بار که نسخه جدیدی برای شما نوشته می شود باید با پزشک خود در مورد تداخل احتمالی دارو و الکل مشورت کنید.

هنگام ترکیب الکل و دارو چه عوارض جانبی رخ می دهد؟

يكي از شایع ترين تداخلات الكل و آنتي بيوتيك با دارو ضد ميكروبي مترونيدازول (Flagyl) است. مترونیدازول برای انواع عفونت ها از جمله معده یا روده، عفونت های پوستی، مفصلی و ریوی استفاده می شود. مصرف مترونیدازول با الکل ممکن است منجر به واکنشی به نام واکنش شبیه دی سولفیرام شود.

علائم «واکنش شبه دی سولفیرام» می تواند شامل موارد زیر باشد:

  • سردرد
  • التهاب پوست
  • ضربان قلب سریع
  • درد قفسه سینه
  • اختلال در تنفس
  • تهوع و استفراغ
  • گرفتگی معده، استفراغ

واکنش مشابهی ممکن است در مورد سایر آنتی بیوتیک ها مانند سفوتان سفوتان)، آنتی بیوتیک سفالوسپورین رخ دهد. تینیدازول (Tindamax) که در طبقه مشابه مترونیدازول قرار دارد می تواند منجر به بروز عوارض مشابهی شود. در حالی که از این داروها استفاده می کنید حداقل 72 ساعت پس از قطع دارو، نباید الکل مصرف شود. 

برخی از آنتی بیوتیک ها، مانند مترونیدازول (Flagyl)، ممکن است عوارض جانبی سیستم عصبی مرکزی (CNS) را کاهش دهند. عوارض جانبی سیستم عصبی مرکزی، عبارتند از:

  • گیجی
  • سرگیجه
  • خواب آلودگی

اما الکل یک داروی کاهش دهنده CNS محسوب می شود. وقتی الکل با آنتی بیوتیک هایی که دارای اثر مهارکننده CNS هستند نیز ترکیب شود، ممکن است منجر به بروز عوارض جانبی و تداخل دارویی شود. این عوارض می تواند هنگام رانندگی، در افراد مسن و در بیمارانی که ممکن است داروهای ضد افسردگی CNS دیگر مانند داروهای تسکین دهنده درد افیونی، شل کننده های عضلانی، داروهای ضد افسردگی، داروهای اضطراب یا تشنج و غیره استفاده می کنند، بیشتر و حتی جدی تر باشد.

مشکلات معده، مانند حالت تهوع، استفراغ، اسهال و درد معده نیز می تواند در آنتی بیوتیک ها شایع باشد. مصرف الکل می تواند این عوارض معده را بدتر کند.

آیا الکل بر عملکرد آنتی بیوتیک ها تاثیر دارد؟ 

مصرف دارو با الکل چه عوارضی دارد؟ | پزشکت

معمولاً الکل تاثیری در عملکرد یک آنتی بیوتیک برای مبارزه با عفونت ندارد؛ اما این ترکیب ممکن است منجر به عوارض جانبی ناخوشایند شود. با این حال، در برخی شرایط ممکن است سطح یک دارو در جریان خون و اثربخشی آن را تغییر دهد.

الکل به طور کلی توسط آنزیم ها در کبد متابولیزه و تجزیه می شود. برخی از داروها نیز توسط همان آنزیم یا آنزیم مشابه متابولیزه می شوند. بسته به میزان مصرف و میزان الکل، تغییر در این آنزیم ها ممکن است نحوه تجزیه داروها در بدن شما را تغییر دهد.

به عنوان مثال، مصرف مقدار حاد مشروبات الکلی (مقدار زیاد در مدت زمان کوتاه)، برخی از آنزیم های بدن را «مهار» می کند. در این شرایط بدن نمی تواند دارو ها را به همان میزان مناسب تجزیه کند. ممکن است سطح آنتی بیوتیک در بدن افزایش یابد زیرا به طور کامل تجزیه و دفع نمی شود. حتی می تواند منجر به سمیت بیشتر داروها و عوارض جانبی شود.

متناوباً، مصرف بیش از حد و روزانه الکل می تواند منجر به اعتیاد در الکل شود. در این شرایط احتمال دارد دارو با سرعت کارآمدتری تجزیه شود و سطح دارو در بدن کاهش یابد. هنگامی که سطح آنتی بیوتیک در جریان خون کاهش می یابد، ممکن است عفونت درمان نشود. همچنین در این شرایط مقاومت آنتی بیوتیکی ایجاد می شود.  .

مصرف آنتی بیوتیک های پرکاربرد با الکل چه عوارضی دارند؟ 

مصرف دارو با الکل چه عوارضی دارد؟ | پزشکت

مصرف برخی از دارو ها همزمان با الکل می تواند منجر به بروز عوارض شود، از جمله:

ایزونیازید

ایزونیازید اغلب با داروهای دیگر برای کمک به درمان یا پیشگیری از سل (سل)، یک عفونت جدی باکتریایی ریه، استفاده می شود. ایزونیازید (بعلاوه ریفامپین) در ترکیبات دارویی دیگری که برای سل استفاده می شود به نام Rifamate یا IsonaRif یافت می شود. در حین درمان با ایزونیازید از استفاده از الکل خودداری کنید. این ترکیب ممکن است خطر سمیت کبدی را افزایش دهد.

ایزونیازید توانایی مسدود کردن آنزیمی در بدن شما به نام مونوآمین اکسیداز (MAO) را دارد.غذاهای حاوی تیرامین و نوشیدنی های الکلی، مانند شراب قرمز، آبجو (به ویژه شیر آب یا خانگی)، و عرقیات حتی آبجو بدون الکل می تواند مقادیر کمی تیرامین داشته باشد. پنیرهای مانده، گوشت های پخته شده مانند سوسیس و کالباس، لوبیای فاوا، کلم ترش، و سس سویا نیز می توانند منجر به این تعامل با ایزونیازید شوند.

اتیون آمید (Trecator)

اتیونامید (Trecator) برای درمان سل (TB)، عفونت جدی در ریه ها استفاده می شود. استفاده ترکیبی از اتیونامید با الکل اضافی ممکن است خطر سمیت سیستم عصبی مرکزی و روان پریشی احتمالی را افزایش دهد. هنگام مصرف اتیون آمید از مصرف زیاد الکل خودداری کنید. اتیونامید برای کبد نیز سمی است. با احتیاط در بیماران مبتلا به بیماری کبد و سابقه اعتیاد به الکل مصرف شود.

وریکونازول (Vfend)

ترکیب وریکونازول که داروی ضد قارچ است با الکل به دلیل تغییر در متابولیسم کبد، ممکن است سطح ووریکونازول را افزایش یا کاهش دهد.

ایزونیازید (Nydrazid)

در صورت مصرف روزانه الکل همراه با این دارو، خطر مسمومیت کبدی افزایش می یابد. هنگام مصرف ایزونیازید از مصرف الکل خودداری کنید.

سولفامتوکسازول یا تریمتوپریم

مصرف این دارو ها با الکل ها می تواند منجر به ضربان قلب سریع، گرما یا قرمزی زیر پوست، احساس ناخوشایند، حالت تهوع و استفراغ شود.

آیا می توان با مترونیدازول، الکل نوشید؟

مصرف همزمان مترونیدازول با الکل می تواند منجر به گرفتگی شکم، حالت تهوع، استفراغ، سردرد، گرگرفتگی شود. همچنین در طول درمان و به مدت 72 ساعت پس از قطع درمان با مترونیدازول از با الکل یا محصولات حاوی پروپیلن گلیکول خودداری کنید.

سیکلوسرین (سرومایسین)

مصرف دارو با الکل چه عوارضی دارد؟ | پزشکت

سیکلوزرین برای درمان سل (سل)، یک عفونت جدی در ریه ها کاربرد دارد. الکل و سیکلوسرین نباید با هم استفاده شوند، خصوصاً در طی یک رژیی با دوزهای زیاد سیکلوسرین باید احتیاط کنید. الکل احتمال و خطر تشنج را افزایش می دهد. خطر تشنج در الكلی های مزمن نیز افزایش می یابد. ترکیب این دارو و الکل ممکن است خطر سمیت سیستم عصبی مرکزی را افزایش دهد.

تینیدازول (تینداماکس)

عوارض مصرف تینیدازول با الکلک ممکن است شامل گرفتگی شکم، حالت تهوع، استفراغ، سردرد، گرگرفتگی باشد. در طول درمان و تا 72 ساعت پس از قطع درمان با تینیدازول از مصرف الکل خودداری کنید.

سفوتان

مصرف سفوتان و الکل می تواند منجر به بروز واکنشی شبیه دی سولفیرام شود. ممکن است این عوارض شامل گرفتگی شکم، حالت تهوع، استفراغ، سردرد، گرگرفتگی باشد. در طول درمان و تا 72 ساعت پس از قطع درمان سفوتان از ترکیب با الکل خودداری کنید. سفوتان یک آنتی بیوتیک سفالوسپورین با طیف وسیع است که برای درمان انواع عفونت ها استفاده می شود.

بنزنیدازول

مصرف بنزنیدازول با الکل می تواند منجر به بروز عوارض جانبی ناخوشایند مانند گرفتگی شکم، حالت تهوع، استفراغ، سردرد و گرگرفتگی شود. هنگام مصرف بنزنیدازول و حداقل سه روز پس از قطع مصرف آن، الکل مصرف نکنید.

کتوکونازول (Nizoral)

ترکیب دارو ضد قارچ کتوکونازول با الکل ممکن است خطر سمیت کبدی و واکنشی شبیه دی سولفیرام را افزایش دهد که می تواند شامل گرفتگی شکم، حالت تهوع، استفراغ، سردرد، گرگرفتگی باشد.

تالیدومید (تالومید)

ترکیب تالیدومید با الکل ممکن است خطر ایجاد آرامبخش افزودنی، خواب آلودگی، گیجی را افزایش دهد. در صورت رانندگی یا کار با ماشین آلات احتیاط کنید. از مصرف الکل در حین درمان با تالیدومید خودداری شود.

اریترومایسین اتیل سوسینات (EES)

اریترومایسین اتیل سوسینات ( EES ) یک آنتی بیوتیک ماکرولیدی است که برای درمان انواع باکتری ها مانند عفونت های ریه ها، گوش، روده و پوست و غیره مورد استفاده قرار می گیرد. اتانول، اگر با اریترومایسین ترکیب شود، ممکن است جذب آنتی بیوتیک را در جریان خون به تعویق بیندازد و اثر آن را کاهش دهد. به نظر می رسد که الکل در صورت ترکیب با اریترومایسین اتیل سوکسینات منجر به ناراحتی معده می شود.

گریزئوفولوین (گریس-پگ)

مصرف دارو با الکل چه عوارضی دارد؟ | پزشکت

گریزئوفولوین (Gris-PEG) داروی ضد قارچی است که برای درمان عفونتهایی مانند کرم حلقوی، پای ورزشکار، خارش جک و عفونتهای قارچی پوست سر یا ناخن (اونیکومایکوزیس) استفاده می شود. از مصرف الکل با گریزئوفولوین خودداری کنید. اثر الکل ممکن است توسط گریزئوفولوین افزایش یابد، و مانند “دی سولفیرام” منجر به ضربان قلب سریع، سردرد، گیجی، غش، گرگرفتگی، گرفتگی، حالت تهوع و استفراغ ایجاد شود.

linezolid) Zyvox)

Linezolid یک آنتی بیوتیک اگزازولیدینون است که برای انواع مختلف عفونت ها مانند ذات الریه و برخی عفونت های پوستی که در برابر داروهای دیگر مقاوم هستند، استفاده می شود. از ترکیب لینزولید با برخی از مواد غذایی و نوشیدنی هایی که حاوی مقدار زیادی تیرامین هستند خودداری کنید. تیرامین می تواند منجر به افزایش سریع و خطرناک فشار خون شود.

تریموپریم

تریمتوپریم آنتی بیوتیکی است که ممکن است برای عفونت های دستگاه ادراری (UTI) یا بسیاری از عفونت های باکتریایی استفاده شود. قبل از استفاده از تریمتوپریم همراه با الکل از پزشک خود بپرسید. تریمیتوپریم و الکل ممکن است منجر به عوارض جانبی ناخوشایندی مانند ضربان قلب سریع، گرگرفتگی، احساس ضعف، حالت تهوع و استفراغ شود.

کتوکونازول (خوراکی)

کتوکونازول یک داروی ضد قارچ خوراکی است که برای درمان برخی از عفونت های قارچی استفاده می شود. هنگام مصرف قرص خوراکی کتوکونازول باید مصرف الکل را کنار بگذارید. این ترکیب ممکن است خطر سمیت کبدی و واکنش “شبیه دی سولفیرام” را با عوارض جانبی مانند ضربان قلب سریع، سردرد، گیجی، غش، گرگرفتگی، گرفتگی، حالت تهوع و استفراغ افزایش دهد.

 منابع:

 https://www.drugs.com/article/antibiotics-and-alcohol.html

https://www.drugs.com/article/antibiotics-alcohol.html