آلدوسترونیسم اولیه

آلدسترونیسم اولیه نوعی اختلال هورمونی است که منجر به فشار خون بالا در فرد مبتلا می شود. این عارضه هنگامی رخ می دهد که غدد فوق کلیوی مقدار زیادی هورمون آلدوسترون تولید می کند. غدد آدرنال شما تعدادی از هورمون های اساسی از جمله آلدوسترون تولید می کند. معمولاً آلدوسترون سدیم و پتاسیم موجود در خون را متعادل می کنند. اما میزان بیش از حد این هورمون می تواند باعث از بین رفتن پتاسیم و سدیم در خون شود. این عدم تعادل می تواند باعث شود تا بدن شما آب زیادی در بدن خود نگه داشته و باعث افزایش حجم و فشار خون بالا شود. گزینه های درمانی موجود برای بهبود آلدوسترونیسم شامل داروها، جراحی و تغییر سبک زندگی می شود.

علت آلدوسترونیسم اولیه

آلدروسترونیسم اولیه | پزشکت

موارد شایعی که باعث ایجاد آلدسترونیسم اولیه می شوند عبارتند از:

هم اکنون با مشاوران پزشکت مشاوره آنلاین بگیرید

  • رشد خوش خیم در غده فوق کلیوی
  • بیش فعال بودن هر دو غدد فوق کلیوی

موارد دیگری که ممکن است باعث بروز آلدوسترونیسم اولیه شود اما نادر است نیز شامل موارد زیر می شود:

  • رشد سرطانی در لایه بیرونی غده فوق کلیه
  • بیماری ارثی که باعث فشار خون بالا در کودکان و بزرگسالان می شود.

علائم آلدوسترونیسم اولیه

آلدروسترونیسم اولیه | پزشکت

عارضه آلدوسترونیسم اولیه معمولاً علائم واضح و مشخصی را به وجود نمی آورد. اولین سر نخی که ممکن است آلدوسترونیسم اولیه داشته باشد معمولاً فشار خون بالا بوده و کنترل فشار خون در افراد مبتلا به این بیماری کار دشواری خواهد بود. گاهی اوقات آلدوسترون اولیه باعث کم شدن سطح پتاسیم در بدن می شود.

اگر این اتفاق بیفتد، ممکن است شاهد بروز علائم زیر باشید:

خدمات بالینی و آزمایشی در منزل

  • ضعف
  • سردرد
  • خستگی
  • گرفتگی عضلات
  • تشنگی بیش از حد
  • نیاز مکرر به ادرار کردن

زمان ضرورت مراجعه به پزشک

در صورت بروز موارد زیر از پزشک خود در مورد احتمال ابتلا به آلدسترونیسم اولیه سؤال کنید:

  • فشار خون بالا و آپنه خواب
  • فشار خون بالا و سطح پتاسیم پایین
  • فشار خون بالا و سابقه خانوادگی آلدوسترون اولیه
  • فشار خون متوسط تا شدید، به خصوص اگر برای کنترل فشار خون به مصرف داروهای متنوعی احتیاج دارید.
  • فشار خون بالا و سابقه خانوادگی فشار خون بالا یا سکته مغزی در سن 40 سالگی و بالاتر
  • فشار خون بالا و رشد در یکی از غدد فوق کلیوی شما (مورد یافت شده در آزمایش تصویربرداری که به دلایل دیگری انجام شده است).

عوارض آلدوسترونیسم اولیه

آلدروسترونیسم اولیه | پزشکت

همانطور که پیش از این نیز گفته شد. آلدوسترونیسم اولیه می تواند منجر به افزایش فشار خون و پایین آمدن سطح پتاسیم خون شود. همین موارد به ظاهر ساده می تواند باعث بروز عوارض جانبی و مشکلات دیگری در بدن فرد مبتلا شود.

مشکلات مربوط به فشار خون بالا

افزایش فشار خون بالا به صورت مداوم منجر به بروز مشکلاتی برای قلب و کلیه ها خواهد شد. این مشکلات معمولاً شامل موارد زیر می شود:

افراد مبتلا به آلدوسترونیسم اولیه در مقایسه با افرادی که فقط فشار خون بالایی دارند، بیشتر در معرض ابتلا به مشکلات قلبی عروقی قرار خواهند داشت.

مشکلات مربوط به سطح پتاسیم پایین (هیپوکالمی)

آلدوسترون اولیه ممکن است باعث کاهش سطح پتاسیم در خون شود. اگر میزان پتاسیم شما کمی پایین باشد ممکن است هیچ علائمی نداشته باشید. با این وجود مقادیر بسیار پایین پتاسیم می تواند منجر به موارد زیر شود:

  • ضعف
  • گرفتگی عضلات
  • ضربان قلب نامنظم
  • تشنگی بیش از حد یا ادرار کردن

تشخیص آلدسترونیسم اولیه

آلدروسترونیسم اولیه | پزشکت

اگر پزشک مشکوک به ابتلای شما به آلدوسترون اولیه است، احتمالاً باید برای اندازه گیری میزان آلدوسترون و رنین خون خود آزمایشاتی را انجام دهید. رنین آنزیمی است که توسط کلیه ها آزاد شده و به کنترل فشار خون کمک می کند. در صورتی که سطح رنین خون بسیار پایین بود و سطح آلدوسترون خون بالا باشد، احتمال ابتلای فرد به آلدوسترونیسم اولیه شدت خواهد گرفت.

آزمایشات دیگر

اگر آزمایش آلدوسترون رنین نشان دهنده ابتلای فرد به آلدوسترون اولیه باشد، برای تأیید تشخیص و جستجوی دلایل احتمالی به آزمایش های دیگری نیاز خواهید داشت. آزمایش های مورد نیاز دیگر شامل موارد زیر خواهد شد:

  • سی تی اسکن شکمی. سی تی اسکن ممکن است نشان دهنده توموری در غده فوق کلیوی بوده یا در تصویر یکی از غدد آدرنال بزرگ تر از دیگری باشد که این مورد نشان دهنده بیش فعال بودن غده است.
  • آزمایش خون وریدی آدرنال. رادیولوزیست از هر دو سمت راست و چپ عروق آدرنال فرد خون گرفته و این دو نمونه را با یکدیگر مقایسه خواهد کرد. اگر فقط یک طرف دارای آلدوسترون بالا بود، پزشک ممکن است به رشد در غدد آدرنال شک کند.
  • آزمایش مصرف نمک. راه های مختلفی برای انجام آزمایش ادرار یا آزمایش خون وجود دارد. در این شیوه ممکن است از فرد بخواهند تا قبل از آزمایش اندازه گیری میزان آلدوسترون به مدت چند روز از رژیم غذایی با میزان سدیم بالا مصرف کند. همچنین ممکن است قبل از آزمایش مصرف فاودروکورتیزون – دارویی که عملکردی مشابه آلدوسترون دارد – علاوه بر رژیم غذایی با سدیم بالا تجویز شود.

درمان آلدسترونیسم اولیه

آلدروسترونیسم اولیه | پزشکت

درمان آلدوسترونیسم اولیه بستگی به علت اصلی بروز آن خواهد داشت. هدف اصلی درمان نیز این است که سطح آلدوسترون به حالت عادی بازگردانده شده یا جلوی تأثیر آلدوسترون بیش از حد گرفته شده و از بروز عوارض جانبی این بیماری تا حد امکان جلوگیری شود.

درمان برای تومور غده آدرنال

تومور غده فوق کلیوی ممکن است با جراحی یا داروها و تغییر شیوه زندگی درمان شود.

  • برداشتن غده با استفاده از عمل جراحی. برداشتن غده فوق کلیوی با استفاده از عمل جراحی معمولاً همراه با تومور (آدرنالکتومی) توصیه می شود. برداشتن به شیوه جراحی ممکن است فشار خون، پتاسیم و آلدوسترون خون را به حالت عادی برگرداند. پزشک پس از عمل وضعیت بیمار را به صورت منظم مورد بررسی قرار داده و به تدریج میزان مصرفی داروهای فشار خون بالا را تنظیم کرده یا به کلی حذف خواهد کرد. خطرات انجام این جراحی شامل خونریزی و عفونت می شود. تعویض هورمون آدرنال ضروری نیست زیرا غده فوق کلیوی می تواند به اندازه کافی تمام هورمون های مورد نیاز بدن را تأمین کند.
  • داروهای مسدود کننده آلدوسترون. اگر آلدوسترونیسم اولیه در اثر تومور خوش خیم به وجود آمده باشد و به هر دلیلی نتوانید عمل جراحی انجام داده یا ترجیح می دهید این کار را نکنید، می توانید برای درمان آلدسترونیسم اولیه از داروهای مسدود کننده آلدوسترون به نام آنتاگونیست های گیرنده مینرالوکورتیکوئید (اسپیرونولاکتون و افرینون) استفاده کرده و همزمان سبک زندگی خود را تغییر دهید. اما اگر مصرف این داروها را متوقف کنید، فشار خون مجدداً افزایش یافته و شاهد کاهش پتاسیم خون خواهید بود.
درمان برای بیش فعالی هر دو غدد آدرنالی

ترکیبی از داروها و اصلاح شیوه زندگی می تواند به طور موثری آلدوسترون اولیه را که ناشی از بیش فعال بودن هر دو غده فوق کلیوی است، درمان کند.

  • مسدود کننده های آنتاگونیست گیرنده mineralcorticoid، عمل آلدوسترون در بدن شما را مسدود خواهد کرد. البته پزشک ممکن است ابتدا اسپیرونولاکتون (آلداکتون) را با توجه به شرایط شما تجویز کند. این دارو به تنظیم فشار خون بالا و پتاسیم کم کمک می کند، اما ممکن است باعث مشکلات دیگری شود. علاوه بر مسدود کردن گیرنده های آلدوسترون، اسپیرونولاکتون ممکن است عملکرد هورمون های دیگر را نیز مهار کند. عوارض جانبی این انسداد می تواند بزرگ شدن پستان مردان (ژنیکوماستی) و بی نظمی قاعدگی در زنان باشد.
  • تغییر در سبک زندگی. داروهای فشار خون بالا همزمان با پیروی از رژیم غذایی سالم و تغییر در سبک زندگی است که می تواند به بهبود کیفیت زندگی این بیماران کمک کند. بهتر است با پزشک خود در مورد کاهش سدیم در رژیم غذایی و رسیدن به وزن مناسب صحبت کنید. داشتن ورزش منظم، ترک سیگار یا کنار گذاشتن آن از جمله مواردی است که می تواند واکنش شما نسبت به داروهای مصرفی را بهبود ببخشد.

سبک زندگی و درمان های خانگی

داشتن سبک زندگی سالم برای پایین نگه داشتن فشار خون و حفظ سلامت طولانی مدت قلب ضروری است.

  • رژیم غذایی سالم . رژیم های غذایی حاوی انواع سالم غذاها – از جمله دانه ها، میوه ها، سبزیجات و لبنیات کم چرب – می توانند به کاهش وزن و کاهش فشار خون کمک کنند. برای متوقف کردن فشار خون، بهتر است رژیم داش (DASH) را امتحان کنید – این رژیم برای سلامت قلب مفید خواهد بود، البته حتماً قبل از انتخاب هر گونه رژیم غذایی بهتر است با پزشک خود در این مورد مشورت کنید. دقت داشته باشید که در رژیم غذایی که انتخاب می کنید باید مصرف سدیم، شکر، چربی اشباع محدود شده باشد.
  • رسیدن به وزن سالم. در صورتی که شاخص توده بدنی شما (BMI) عدد 25 یا بیشتر از این میزان باشد، کاهش 3 تا 5 درصد از وزن بدن می تواند به کاهش فشار خون شما کمک کند.
  • ورزش. انجام ورزش منظم هوازی یکی از ورزش های مفیدی است که می تواند به کاهش فشار خون کمک کند. لازم نیست برای ورزش کردن حتماً به باشگاه بروید، پیاده روی با قدم های متوسط به مدت 30 دقیقه در روز می تواند تا حد زیادی به بهبود کیفیت زندگی شما کمک کند. بهتر است به جای اینکه با دوست خود قرار ناهار یا شام بگذارید، قرار پیاده روی تنظیم کرده و هر روز قدم بزنید.
  • کنار گذاشتن سیگار. ترک سیگار یکی از مواردی است که سلامت قلبی و عروقی شما را بهبود خواهد بخشید. با پزشک خود در مورد تصمیم خود برای ترک سیگار صحبت کرده و در صورت نیاز از داروهای کمک کننده برای کنار گذاشتن سیگار کمک بگیرید.

آمادگی برای ملاقات با پزشک

آلدروسترونیسم اولیه | پزشکت

از آنجا که علائم بیماری آلدوسترونیسم اولیه همیشه مشخص و واضح نیست، پزشک ممکن است غربالگری را برای شما تجویز کند. در صورت فشار خون بالا ممکن است پزشک در صورت فشار خون بالا و داشتن موارد زیر ممکن است به ابتلای شما به آلدسترونیسم اولیه مشکوک شود:

  • مبتلا به آپنه خواب باشید.
  • سابقه خانوادگی فشار خون یا سکته مغزی داشته اید.
  • در سنین جوانی سابقه فشارخون یا سکته مغزی داشته اید.
  • فشار خون شما بطور مداوم بالا است، به خصوص اگر حداقل سه دارو برای کاهش فشار خون خود مصرف کنید (فشار خون بالا).
  • شما پتاسیم خون کمی دارید – اگرچه که بسیاری از افراد مبتلا به آلدوسترونیسم اولیه به خصوص در مراحل اولیه بیماری سطح پتاسیم طبیعی دارند.
  • در یکی از غدد فوق کلیوی خود شاهد بروز تومور یا رشدی هستید که در یک آزمایش تصویربرداری گرفته شده به دلایل دیگری نمایان شده است.

از آن جایی که مدت زمان ملاقات با پزشک کوتاه بوده و حرف های زیادی برای گفتن خواهید داشت. در نتیجه بهتر است با آمادگی کامل به پزشک مراجعه کرده و از این زمان کوتاه نهایت استفاده را ببرید.

بهتر است قبل از حضور در مطب موارد زیر را آماده کنید:
  • اطلاعات مهم شخصی را یادداشت کنید. بهتر است استرس ها و تغییرات اخیری که در زندگی تان افتاده است را یادداشت کنید.
  • لیستی از تمامی علائم و نشانه های بیماری را تهیه کنید. همه نشانه های مربوط و غیر مربوط به بیماری خود را یادداشت کرده و همراه خود داشته باشید.
  • لیستی از تمامی داروهای مصرفی خود تهیه کنید. نام تمامی داروها، مکمل ها و ویتامین های که مصرف می کنید را همراه با میزان مصرف خود یادداشت کنید.
  • دوست یا یکی از اعضای خانواده خود را همراه ببرید. گاهی اوقاتت به خاطر سپردن تمامی موارد و اطلاعاتی که پزشک در اختیارتان قرار می دهد، کار دشواری است. در نتیجه بردن همراه به یادآوری اطلاعات مهم و نکات کمک زیادی خواهد کرد.
  • سؤالات خود را یادداشت کنید. تمامی سؤالات مربوط و غیر مربوطی که به ذهنتان رسیده و قصد پرسیدن آن ها از پزشک را دارید را یادداشت کرده و همراه خود به مطب ببرید.
سوالات بیمار از پزشک

در مورد بیماری آلدسترونیسم اولیه بهتر است سؤالات زیر را در حین معاینه مطرح کنید:

  • نتایج آزمایشات نشان دهنده چه چیزی است؟
  • آیا به انجام آزمایشات دیگری نیاز خواهم داشت؟
  • آیا محدودیت های رژیمی وجود دارد که باید آن ها را دنبال کنم؟
  • شرایط و علائم این بیماری موقتی است یا همیشگی خواهد بود؟
  • مبتلا به بیماری های دیگری هستم. چگونه می توانم به بهترین شکل این بیماری ها را مدیریت کنم؟
  • چه درمانی برای بهبود این بیماری وجود دارد؟ به نظر شما کدام درمان با توجه به شرایط برای من بهتر است؟
  • آیا بروشور یا برگه پرینت شده در مورد این بیماری دارید؟ برای کسب اطلاعات بیشتر مطالعه چه سایت هایی را توصیه می کنید؟
سوالات پزشک از بیمار

پزشک احتمالاً در حین فرآیند تشخیص و درمان آلدسترونیسم اولیه سؤالات زیر را مطرح خواهد کرد:

  • آیا عاملی باعث بهبود علائم این بیماری می شود؟
  • ایا عاملی باعث شدت گرفتن علائم این بیماری می شود؟
خلاصه

آلدوسترونیسم اولیه نوعی اختلال هورمونی است که منجر به فشار خون بالا در فرد مبتلا می شود. این عارضه هنگامی رخ می دهد که غدد فوق کلیوی مقدار زیادی هورمون آلدوسترون تولید می کند. معمولاً آلدوسترون سدیم و پتاسیم موجود در خون را متعادل می کنند. اما میزان بیش از حد این هورمون می تواند باعث از بین رفتن پتاسیم و سدیم در خون شود. این عدم تعادل می تواند باعث شود تا بدن شما آب زیادی در بدن خود نگه داشته و باعث افزایش حجم و فشار خون بالا شود. گزینه های درمانی موجود برای بهبود آلدوسترونیسم شامل داروها، جراحی و تغییر سبک زندگی می شود.

منابع:

https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/primary-aldosteronism/symptoms-causes/syc-20351803


دسته بندی ها : عمومی و داخلی