واکسن اسپوتنیک یا Sputnik V روسی برای کرونا

واکسن اسپوتنیک روسی برای کرونا که توسط موسسه  تحقیقات اپیدمیولوژی و میکروب شناسی گامالیا ساخته و با عنوان Gam-COVID-Vac شناخته شده و در 11 آگوست 2020 توسط وزارت بهداشت روسیه  ثبت شده است.

واکسن اسپوتنیک، یک واکسن ناقل ویروسی آدنوویروس است. در 2 فوریه 2021، یک تجزیه و تحلیل موقت نشان داده است که این واکسن تا 91.6٪ بدون عوارض جانبی جدی می تواند در برابر ویروس کرونا موثر باشد.

اسپوتنیک در ابتدا برای توزیع در روسیه بر اساس نتایج اولیه مطالعات مرحله I – II که در نهایت در 4 سپتامبر 2020 منتشر شد، مورد تایید قرار گفته است.  تصویب سریع این واکسن در اوایل ماه اوت با انتقادات گسترده  رسانه ها و بحث و گفتگو در جامعه علمی روبرو شده است. انتقاد این بود که آیا این تصمیم در نبود تحقیقات علمی قوی تایید کننده ایمنی و اثر بخشی واکسن موجه است؟

هم اکنون با مشاوران پزشکت مشاوره آنلاین بگیرید

توزیع اضطراری واکسن اسپوتنیک

توزیع اضطراری واکسن اسپوتنیک در دسامبر سال 2020 در چندین کشور از جمله روسیه، آرژانتین، بلاروس، مجارستان، صربستان و امارات متحده عربی آغاز شد. از فوریه 2021، بیست و یک کشور مجوز استفاده اضطراری از Sputnik V را داده اند. در حالی که بیش از یک میلیارد دوز واکسن برای توزیع فوری در سطح جهان سفارش داده شده است.

واکسن اسپوتنیک یا Sputnik V چیست؟

واکسن اسپوتنیک یا Sputnik V روسی برای کرونا | پزشکت

Gam-COVID-Vac یک واکسن ویروسی دو ناقل است. بر اساس دو آدنو ویروس انسانی (یک ویروس سرماخوردگی) حاوی ژن رمزگذار پروتئین سنبله (S) با طول کامل SARS-CoV-2 برای تحریک پاسخ ایمنی تهیه شده است.

واکسن Gam-COVID-Vac توسط یک تیم میکروبیولوژیست سلولی از موسسه تحقیقات اپیدمیولوژی و میکروبیولوژی گامالیا با حمایت دولت روسیه ساخته شد. این گروه توسط دنیس لوگونوف، عضو وابسته MD و RAS، هدایت می شد. وی همچنین روی واکسن های ابولاویروس  ویروس MERS-coronavirus فعالیت داشته است.

آدنوویروس نوترکیب انواع 26 و 5 هر دو به عنوان ناقل در واکسن استفاده می شود. آنها از بیوتکنولوژی تولید شده اند و حاوی cDNA پروتئین SARS-CoV-2 S هستند. هر دو دوز واکسن در عضله دلتوئید تجویز می شوند. واکسن مبتنی بر Ad26 در روز اول و واکسن Ad5 در روز 21 برای تقویت پاسخ ایمنی استفاده می شود.

واکسن را می توان بصورت منجمد (دمای ذخیره سازی 18- درجه سانتیگراد یا 0 درجه فارنهایت) و خشک شده یا دمای ذخیره سازی 2–8 درجه سانتیگراد یا 36–46 درجه فارنهایت نگهداری کرد.

اولین فرمولاسیون برای استفاده در مقیاس بزرگ تهیه شده است. ساخت آن ارزان تر و آسان تر است.

توزیع رایگان واکسن کرونا در روسیه

رئیس موسسه تحقیقاتی گامالیا الكساندر گینزبورگ تخمین می زند كه واکسیناسیون اكثریت قریب به اتفاق جمعیت روسیه با فرض كافی بودن منابع داخل كشور 9-12 ماه طول خواهد كشید .

در ماه مه سال 2020، موسسه تحقیقات اپیدمیولوژی و میکروبیولوژی گامالیا اعلام کرد که این واکسن را بدون عوارض جانبی جدی تولید کرده است. تا آگوست سال 2020، فازهای I و II دو آزمایش بالینی (شامل 38 بیمار) بررسی شد.  این واکسن با نام تجاری “Sputnik V”، پس از اولین ماهواره مصنوعی جهان، به بازار عرضه  شد.

در طی آزمایشات بالینی و بالینی، 38 شرکت کننده ای که یک یا دو دوز واکسن Gam-COVID-Vac دریافت کرده اند، آنتی بادی علیه پروتئین سنبله SARS-CoV-2 تولید کرده اند.

در 11 آگوست 2020، وزیر بهداشت روسیه میخائیل موراشکو در جلسه توجیهی دولت با مشارکت رئیس جمهور ولادیمیر پوتین تصویب نظارتی این واکسن را برای استفاده گسترده اعلام کرد.

در گواهینامه ثبت نام واکسن آمده است : تا 1 ژانویه 2021 نمی توان از آن به طور گسترده در روسیه استفاده کرد و پیش از آن ممکن است به “تعداد کمی از شهروندان از گروه های آسیب پذیر” مانند کارمندان مراکز بهداشتی و افراد مسن ارائه شود. اما با این حال  مجوز تحت شماره ثبت ЛП-006395 در 11 آگوست توسط وزارت بهداشت روسیه صادر شد.

اولین بار برای عرضه Gam-COVID-Vac در سپتامبر 2020 برنامه ریزی شد. در ماه اکتبر، میخائیل موراشکو گفت که Gam-COVID-Vac پس از شروع تولید انبوه برای همه شهروندان روسیه رایگان خواهد بود.

تولید انبوه واکسن اسپوتنیک یا Sputnik V روسی برای کرونا

واکسن اسپوتنیک یا Sputnik V روسی برای کرونا | پزشکت

به گفته رسانه های روسی، تولید انبوه Gam-COVID-Vac تا 15 آگوست آغاز شده است. در آن لحظه، فدراسیون روسیه قبلاً از 20 کشور جهان درخواست تهیه 1 میلیارد دوز واکسن دریافت کرده است. سه تاسیسات قادر به تولید حدود یک میلیون دوز در ماه در هر یک با دو برابر شدن ظرفیت در زمستان بودند. طبق پایان مصاحبه با سخنگوی سازمان، در پایان سال 2020، تولید موسسه تحقیقاتی گامالیا قرار بود 3-5 میلیون دوز تولید کند.

موثر بودن واکسن اسپوتنیک یا Sputnik V

استفان ایوانز، استاد فاراکوپیدمیولوژی در دانشکده بهداشت و پزشکی گرمسیری لندن، گفت: نتایج نشان می دهد که این واکسن می تواند موثر باشد. نتایج به دست آمده از واکسن روسی با نتایج سایر واکسن ها، سازگاری دارد. زیرا پیام بزرگ برای دانشمندان بهداشت جهانی این است: بیماری کرونا  می تواند توسط واکسن ها از بین برود.

ایان جونز، استاد ویروس شناسی در دانشگاه ریدینگ، و پولی روی، استاد و رئیس ویروس شناسی در دانشکده بهداشت و پزشکی گرمسیری لندن، در مورد نتایج فاز سوم منتشر شده در لانست در فوریه 2021، گفتند: توزیع واکسن Sputnik V به دلیل عجله بیش از حد،  و عدم وجود شفافیت مورد انتقاد قرار گرفته است. اما نتایج گزارشات نشان داده است که این واکسن در برابر سایر واکسن های تولید شده برای بیماری کرونا، کاملا علمی و تا حدودی موثر است.

Hildegund CJ Ertl، دانشمند واکسن سازی در انستیتوی ویستار، نتایج فاز 3 منتشر شده در 2 فوریه 2021 را “عالی” خواند. وی معتقد است: از ویژگی های خوب این واکسن می توان اثربخشی بیش از 90٪ واکسن در تمام گروه های سنی، 100٪ اثربخشی در برابر بیماری شدید یا مرگ، نگهداری آن در یخچال و شرایط نگهداری کم هزینه آن اشاره کرد.

طبق بررسی اولیه توسط متخصصان، فرمول لیوفیلیزه شده این واکسن شبیه به واکسن آبله است. حتی احتیاج به ذخیره سازی مداوم زنجیره سرد ندارد. در حالی که سایر واکسن های مورد آزمایش برای کرونا ویروس مانند واکسن های Pfizer-BioNTech و Moderna به شرایط نگهداری خاص نیاز دارند. علاوه بر آن، امکان حمل و نقل واکسن روسی به مکان های دور وجود دارد.

چگونگی توزیع رایگان واکسن روسی

در اوایل دسامبر سال 2020، مقامات فدرال از آغاز واکسیناسیون رایگان و گسترده ای با Gam-COVID-Vac برای شهروندان روسیه خبر دادند. واکسیناسیون از 70 مرکز پزشکی مستقر در مسکو در 5 دسامبر سال 2020 آغاز شد.

پزشکان و سایر کارگران پزشکی، معلمان و مددکاران اجتماعی به دلیل بالاترین خطر ابتلا به این بیماری در اولویت قرار گرفتند. سن کسانی که تحت واکسیناسیون قرار گرفتند در ابتدا 60 سال بود، بعداً این محدودیت برداشته شد.

به افراد واجد شرایط از طریق پیام متنی کوتاه با جمله اینکه شما در یک موسسه آموزشی مشغول به کار می شوید، و برای دریافت  واکسن کرونا به صورت رایگان در اولویت قرار می گیرید، دعوت به همکاری می شد. بعد از آن، از بیماران چند سوال عمومی در مورد سابقه بیماری ها و وضعیت سلامتی شان پرسیده می شود. یک بروشور به بیمار تحویل داده می شود که در مورد اثرات جانبی احتمالی هشدار می دهد. در بروشور ذکر شده بود که این موارد خفیف بوده و حداکثر دو روز طول می کشد. افرادی که از نظر سلامتی زمینه ای خاصی دارند، زنان باردار و کسانی که طی دو هفته گذشته بیماری تنفسی داشته اند، از واکسیناسیون منع می شوند.

نتایج بررسی واکسن کرونا در روسی برای داوطلبین

واکسن اسپوتنیک یا Sputnik V روسی برای کرونا | پزشکت

طبق نظرسنجی های عمومی، تنها نیمی از جمعیت روسیه داوطلبانه این واکسن را دریافت کردند. یک نظرسنجی از کانادایی ها که توسط لجر انجام شد نشان داد که اکثریت (68٪) واکسن روسی را در صورت دوز رایگان دریافت نمی کنند .

وقتی از آمریکایی ها همین سوالات پرسیده شد، در صورت ارائه دوز رایگان، 59٪ از دریافت واکسن رایگان روسی خودداری کردند. در حالی که 24٪ اظهار داشتند که این دوز را مصرف می کنند. اما با این حال، در اوایل ماه دسامبر، وزیر بهداشت، میخائیل موراشکو گفت که روسیه قبلاً بیش از 100000 فرد پر خطر را واکسینه کرده است. چهل هزار نفر از آنها داوطلب در آزمایشات فاز 3 Sputnik V هستند. 60،000 پزشک دیگر و پزشکان نیز واکسن مصرف کرده اند. رئیس صندوق سرمایه گذاری مستقیم روسیه، کیریل دیمیتریف اعلام کرده که پزشکان روسی انتظار دارند در ماه دسامبر حدود 2 میلیون نفر واکسن ویروس کرونا بزنند.

سرگئی سوبیانین ،شهردار مسکو  اعلام کرد: که”R-Pharm” مستقر در مسکو به تولید کننده اصلی واکسن ویروس کرونا ویروس Sputnik V روسیه تبدیل خواهد شد. کارخانه با ظرفیت کامل، حداکثر 10 میلیون دوز در ماه تولید خواهد کرد.

 سفارشات انبوه واکسن روسی

واکسن اسپوتنیک یا Sputnik V روسی برای کرونا | پزشکت

طبق صندوق سرمایه گذاری مستقیم روسیه، آنها سفارشات بیش از 1.2 میلیارد دوز واکسن را از دسامبر سال 2020 دریافت کرده اند. بیش از 50 کشور در بازار جهانی توسط شرکای هند، برزیل، چین، کره جنوبی، مجارستان و سایر کشورها تقاضای واکسن کرده اند. طبق گفته مقامات روسی در آگوست سال 2020، حداقل 20 کشور وجود داشتند که می خواستند واکسن تهیه کنند.

در حالی که واکسن کرونا در روسیه رایگان است. هزینه هر دوز کمتر از 10 دلار آمریکا در بازارهای بین المللی است. با این حال، مقرون به صرفه تر از واکسن mRNA سایر تولید کنندگان است.

کریل دیمیتریف، رئیس صندوق، به خبرنگاران گفته است: انتظار می رود بیش از 1 میلیارد دوز واکسن در سال 2021 در خارج از روسیه تولید شود.

شما می توانید سایر اخبار مربوط به کرونا ویروس، مشتمل بر اخبار زیر را از  پزشکت پیگیری کنید:

منبع:

https://en.wikipedia.org/wiki/Sputnik_V_COVID-19_vaccine