مراحل بیماری کرونا

مراحل بیماری کرونا برای اکثر بیماران، COVID-19 از درگیر شدن ریه ها شروع و پایان می یابد. زیرا کورو ویروسی یک بیماری تنفسی می باشد. این ویروس در هنگام سرفه و عطسه، منتشر و به اطراف منتقل می گردد. علائم آن می تواند با تب و سرفه شروع شوند. با این که هنوز بسیاری واقعیت ها در مورد این ویروس ناشناخته می باشد و افسانه های در مورد کرونا وجود دارد. اما یک چیز کاملا قطعی است که این بیماری می تواند طوفانی را در بدن بیمار ایجاد کند. این ویروس در دوره بیماری زایی کوتاه مدت خود می تواند باعث بروز عوارضی مانند طوفان سایتوکین تا ریه های لانه زنبوری شود. این بیماری در موارد شدید باعث “طوفان سایتوکین” که یک واکنش شدید سیستم ایمنی بدن است می شود. به نظر می رسد علت مرگ و میر در مبتلایان جوان به ویروس کرونا همین طوفان سایتوکین می باشد.

 متاسفانه این بیماری همه گروه های سنی به جز بچه های زیر 9 سال را تا به حال درگیر کرده است. طبق هشدار یک اپیدمیولوژیست برجسته در دانشگاه هنگ کنگ COVID-19 در صورت عدم کنترل، می تواند 60 درصد کره زمین را آلوده کند.

 دروه انکوباسیون ویروس ها

مراحل بیماری کرونا | پزشکت

هم اکنون با مشاوران پزشکت مشاوره آنلاین بگیرید

مدت زمان آلوده شدن افراد به انواع ویروس تا بروز علائم را دوره انکوباسیون بیماری می گویند.

این دوره می تواند برای پیشگیری و کنترل بیماری بسیار حیاتی باشد. تشخیص این دوره برای مسئولان بهداشت از اهمیت خاصی برخوردار است. به آن ها اجازه می دهد تا افرادی را که در معرض ویروس قرار گرفته اند را شناسایی و در صورت امکان قرنطینه کنند. اما قرنطینه بیماران مبتلا به ویروس های که دوره انکوباسیون خیلی طولانی یا کوتاه باشد، ممکن است دشوار باشد.

دوره انکوباسیون آنفولانزا

برخی از بیماری ها، مانند آنفلوانزا، دوره انکوباسیون کوتاه مدت دو یا سه روز دارند و ممکن است افراد قبل از بروز علائم بیماری، ویروس را به افراد دیگر منتقل کنند. برای همین در مورد بیماری آنفولانزا قرنطینه و جداسازی بیماران، غیرممکن است.

دوره انکوباسیون SARS

ویروس SARS، دوره انکوباسیون حدود پنج روزه دارد و چهار یا پنج روز پس از شروع علائم طول می کشد تا بیماران بتوانند ویروس را منتقل کنند. همین امر باعث شد تا مسئولان بهداشت بتوانند این ویروس را متوقف و به طور مؤثر شیوع آن را مهار کنند.

دوره انکوباسیون کرونا ویروس

مسوولان مراکز کنترل و پیشگیری از بیماری تخمین می زنند که کرونا ویروس جدید دارای دوره انکوباسیون 2 تا 14 روز است. متاسفانه شناسایی عفونت بر اساس علائم ظاهری امکان پذیر نیست. در بسیار مواقع ممکن است بیمار علائمی بروز ندهد.

نوع ویروس دوره زمان شیوع
آنفلوانزا دوره انکوباسیون کوتاه مدت دو یا سه روزه قبل از بروز علائم

قرنطینه و جداسازی بیماران، غیر ممکن است.

ویروس SARS دوره انکوباسیون حدود پنج روزه دارد.   چهار یا پنج روز پس از شروع علائم  

شیوع آن مهار شده است.

کرونا ویروس جدید دوره انکوباسیون 2 تا 14 روز شناسایی بیماری بر اساس بیماری امکان پذیر نیست.

 جدول زمانی روند پیشرفت بیماری کرونا

مراحل بیماری کرونا | پزشکت

ویروس در دستگاه تنفسی تکثیر می شود و می تواند طیف وسیعی از علائم را ایجاد کند.

مطالعه 138 بیمار آلوده به ویروس جدید در ووهان، نشان داد که شایع ترین علائم این بیماری شامل تب، خستگی و سرفه های خشک است. یک سوم از بیماران همچنین درد عضلانی و مشکلات تنفسی را گزارش کردند. در حالی که حدود 10 درصد علائم آتیپیک از جمله اسهال و حالت تهوع داشتند. سن متوسط بیماران بین 49 تا 56 سال بوده و به ندرت در کودکان دیده شده است. به طور متوسط در طی پنج روز از شروع علائم، افراد دچار تنگی نفس می شوند. در حدود روز هشتم مشکلات تنفسی بیماران شدیدتر می شود. در برخی موارد روز سوم بیماری، تهوع و استفراغ و به دنبال آن در روز ششم اسهال و ناراحتی شکم گزارش داده شده است.

مراحل بیماری کرونا

مراحل بیماری کرونا | پزشکت

پس از شیوع SARS، سازمان بهداشت جهانی گزارش داد كه این بیماری به طور معمول در سه مرحله به ریه ها حمله می كند:

  • تخریب ریوی
  • همانند سازی ویروسی
  • بیش فعالی بودن سیستم ایمنی

البته این امکان هم وجود دارد که همه بیماران هر سه مرحله را تجربه نمی کنند و در واقع در مورد سارس تنها 25 درصد بیماران دچار نارسایی تنفسی و مرحله شدید شده اند. به همین ترتیب، مطابق با داده های اولیه COVID-19 در حدود 82 درصد موارد باعث ایجاد علائم خفیف شده و بقیه افراد وارد مراحل شدید یا بحرانی شده اند.

مرحله اول

به طور کلی، ریه ها از دو دسته سلول تشکیل شده اند:

  • سلول های که باعث ترشح مخاط و یا خلط ریه می شوند. خلط، به محافظت از بافت ریه در برابر عوامل بیماری زا کمک می کند و از خشک شدن اندام های تنفسی پیشگیری می کند.
  • سلول های مومانندی شبیه مژه که بقایای عوامل تحریک کننده مانند گرده یا ویروس را دفع می کنند.

ویروس SARS، سلول های مو مانند را آلوده کرده و از بین می برد و راه های هوای بیماران را مسدود می کند. به نظر می رسد که ویروس کرونا هم از این سیستم استفاده می کند و در شروع دوره خود به سرعت سلول های ریه انسان را مورد حمله قرار می دهد. به همین علت هر دو ریه بیماران به ذات الریه پنومونی مبتلا می شوند که همراه با علائمی مانند تنگی نفس است.

مرحله دوم

مراحل بیماری کرونا | پزشکت

این مرحله دوم با فعال شدن سیستم ایمنی بدن در برابر ویروس شروع می شود.

با ابتلا بیمار به ویروس سیستم ایمنی بدن بیمار فعال می شود تا از آسیب بافت ریه محافظت کند. در صورت قوی بودن سیستم ایمنی بدن بیمار و عملکرد صحیح آن، ممکن است قسمت های محدودی از ریه بیمار درگیر و آلوده شود. اما گاهی اوقات و در شرایط خاص ضعیف بودن سیستم ایمنی بدن بیماران می تواند باعث عملکرد نادرست این سیستم شود و اشتباهی به سلول ها و حتی بافت های سالم بیمار حمله کرده و آن ها را نابود کند و به جای پاسخ ایمنی در برابر ویروس، آسیب های بیشتری را وارد کند و باعث فروریختن ریه (پنوموتوراکس) و شدیدتر شدن بیماری شود.

 مرحله سوم

در مرحله سوم، آسیب های ریه به روند خود ادامه می دهد و حتی می تواند منجر به نارسایی تنفسی شود.

مطابق سازمان بهداشت جهانی، کرونا ویروس مانند SARS می تواند باعث ایجاد سوراخ هایی در ریه بیماران ایجاد می کند و به آن ها ظاهری شبیه به لانه زنبوری می دهد. حتی اگر در مرحله سوم کرونا مرگ اتفاق نیفتد، برخی از بیماران با آسیب دائمی ریه زنده می مانند. این سوراخ ها به احتمال زیاد در اثر واکنش بیش از حد سیستم ایمنی بدن و زخم شدن ریه ها ایجاد می شود. در این شرایط بیماران مجبورند برای کمک به تنفس خود از اکسیژن مصنوعی استفاده کنند. در این مرحله التهاب بین کیسه های هوایی ریه و رگ های خونی آن می تواند باعث تجمع مایعات در ریه ها شده و اکسیژن رسانی را مختل کند. در موارد شدید، اساساً ریه های بیمار از بین می روند و فرد دیگر نمی تواند نفس بکشد و در نتیجه می میرد.

عوارض بیماری کرونا

مراحل بیماری کرونا | پزشکت

هر دو ویروس SARS و MERS می توانند سلول های روده بیماران را درگیر کنند و باعث عفونت دستگاه گوارش و حتی آسیب جدی و نشت آن ها شوند. اما در مورد ویروس کرونا از آنجایی که این ویروس در مدفوع بیماران دیده شده است نشان می دهد که می تواند دستگاه گوارش را تحت تاثیر قرار دهد و باعث بروز علائم دستگاه گوارشی شود.

طوفان سایتوکاین

به دلیل واکنش سیستم ایمنی بدن، کرونا ویروس ها می توانند بر روی سایر سیستم های بدن تاثیر بگذارند و مشکلاتی نیز ایجاد کنند. یک مطالعه در سال 2014 نشان داد که 92 درصد از بیماران مبتلا به MERS حداقل یک سری عوارض ویروسی در خارج از ریه خود داشتند.

در حقیقت هر سه کورو ویروس ها باعث بروز برخی عوارض جانبی می شوند، از جمله:

  • کاهش فشار خون
  • افزایش آنزیم های کبدی
  • افزایش تعداد گلبول های سفید خون و تعداد پلاکت ها
  • در موارد نادر، بیماران دچار آسیب حاد کلیه و ایست قلبی شده اند.

البته برخی از محققان معتقدند این عوارض لزوما نشان دهنده انتشار ویروس در بدن نیست و ممکن است از طوفان سایتوکاین ناشی شده باشند. سیتوکین ها پروتئین هایی هستند که توسط سیستم ایمنی بدن به عنوان چراغ های هشدار دهنده مورد استفاده قرار می گیرند.

در صورت ضعف سیستم ایمنی بدن، سیتوکین ها علاوه بر سلول های آلوده به بافت های سالم بدن حمله می کنند و باعث ایجاد التهاب در بدن می شوند و رگ های خونی در ریه ها را تضعیف می کند و باعث انتقال مایعات به داخل کیسه های هوا می شوند. در این شرایط ممکن است طوفان از راه سیستم گردش خون بیمار به همه اندام های بدن جریان پیدا کرده و باعث واکنش های سیستمیک در اندام های مختلف بیمار شود. در برخی از شدیدترین موارد COVID-19، پاسخ سیتوکین همراه با کاهش ظرفیت اکسیژنرسانی به کل بدن می تواند منجر به نارسایی چند عضو شود.

دانشمندان دقیقاً نمی دانند که چرا برخی از بیماران عوارض بیشتری را تجربه می کنند، اما ممکن است ابتلا به بیماری های زمینه ای مانند بیماری قلبی یا دیابت در بروز عوارض جانبی دخالت داشته باشند.

نارسایی کبد

کرونا ویروس در صورت پخش شدن از سیستم تنفسی و یا انتقال به جریان خون، می توانند به هر قسمت از بدن آسیب برساند. از طرفی هم کبد یک از اندام های است که از عروق خونی بسیار زیادی تشکیل شده و کورو ویروس به راحتی می تواند وارد آن و منجر به آسیب شدید کبد و حتی نارسایی کبدی شود. افزایش غیرطبیعی آنزیم های کبدی در خون یکی از ویژگی های مشترک بیماران مبتلا به SARS و MERS و یک علامت هشدار دهنده می باشد. حتی ممکن است بیماران علاوه بر مشکلات ریوی و کبدی، دچار مشکلات کلیوی هم شوند و از این مرحله به بعد بیماری به یک عفونت سیستمیک تبدیل می شود.

نارسایی کلیه

مراحل بیماری کرونا | پزشکت

آمارها نشان داده است که شش درصد از بیماران SARS و یک چهارم مبتلایان به MERS دچار آسیب حاد کلیوی شده اند و كروناویروس نیز می تواند همین تاثیر را داشته باشد البته نارسایی کلیه در این موارد به ندرت رخ می دهد، اما یک عامل کشنده است. براساس یک مطالعه در سال 2005، 91.7 درصد از بیماران SARS در نهایت با نقص حاد کلیوی جان خودشان را از دست داده اند. از آنجایی که کلیه ها به طور مداوم در حال فیلتر کردن خون و دفع سموم بدن هستند، بعضی اوقات می توانند ویروس را به دام انداخته و باعث ایجاد آسیب زودرس یا خفیف در کلیه شوند. در صورت نفوذ ویروس به سلول ها و شروع به تکثیر، این آسیب می تواند کشنده باشد.

آسیب حاد کلیه در بیماران مبتلا به SARS ممکن است به دلیل انواع مختلفی ایجاد شود، از جمله:

  • سپسیس
  • برخی داروها
  • اختلال متابولیک
  • فشار خون پایین
  • نارسایی چند عضو
  • عوارض آنتی بیوتیک ها
  • اتصال طولانی مدت به یک دستگاه اکسیژن مصنوعی

در موارد شدیدتر طوفان سایتوکاین منجر به نارسایی حاد کلیوی می شود.

بارداری و بیماری کورنا

مراحل بیماری کرونا | پزشکت

تاثیر کرونا ویروس بر روی بارداری بیشتر بر حسب و گمان و واقعا مشکل می باشد.

به عنوان مثال، پزشکان بیمارستانی در ووهان چین در حالی از ابتلا دو نوزاد به کروناویروس اطلاع دادند،که آزمایش یکی از آن ها فقط 30 ساعت پس از تولد، مثبت بوده است که به نظر می رسد این نوزادان یا در رحم مادر و یا از طریق شیر مادر آلوده شده باشند و یا در بیمارستان به ویروس کرونا مبتلا شده باشند. اما در حال حاضر برخی تحقیقات نشان داده که این بیماری نمی تواند از مادر به کودک منتقل شود.

در یک گزارش، محققان 9 زن در ووهان را که دچار ذات الریه COVID-19 شده بودند را تحت بررسی قرار دارند و با این که برخی از آن ها عوارض حاملگی داشتند، اما همه موارد منجر به تولد نوزادان زنده و سالم شده اند. اگرچه این تحقیق امکان انتقال ویروس در دوران بارداری را به طور کامل رد نمی کند، اما شواهد و مدارك بالایی برای تایید آن وجود ندارد.

شما می توانید سایر اخبار مربوط به کرونا ویروس، مشتمل بر اخبار زیر را از  پزشکت پیگیری کنید:

منابع:

https://www.nytimes.com/interactive/2020/world/asia/china-coronavirus-contain.html?action=click&module=RelatedLinks&pgtype=Article

https://www.nationalgeographic.com/science/2020/02/here-is-what-coronavirus-does-to-the-body/